7 Ara 2017

Wild Strawberries

İnsanlarla olan ilişkimiz temelde en yakınlarımızın karakter ve davranışlarını tartışıp değerlendirmekten ibarettir. Bu durum, benim, sosyal hayat denen şeyle arama gönüllü bir mesafe koymama yol açtı.

Wild Strawberries, 1957

5 Ara 2017

Stefan Zweig - Nietzsche

“Beni öldürmeyen, beni daha güçlü kılar.” Nietzsche (s.27)

“Halbuki sadece zihin ve beden değilim, tam aksine üçüncü bir şeyim.” Nietzsche (s.33)

“Yaşamı adeta yeniden keşfediyorum, kendimi de içine katarak.” Nietzsche (s.39)

“Yaşamı tek bir kanuna zorlayan, tutkuların devindiği bir kargaşanın içinde tek, sadece kendi tutkusunu kabul ettirmek isteyen herkes yalnız kalır ve yalnız biri olarak da yok edilir.” (s.68)

“Tutku varoluşun daha fazlasıdır, hayatın anlamı yaşamın kendisinden daha fazlasıdır.” (s.69)

“İnsan kendini bulduğunda, zaman zaman yitirmeyi de denemeli; kendini tekrar bulmak için.” Nietzsche (s.74)

“Her ne pahasına olursa olsun Güney’e; duru, masum, neşeli, mutlu ve sevecen vurgulara ihtiyacımız var.” Nietzsche (s.85)

“Kendi içinde fazlasıyla kristalleştiği için herhangi bir öğenin onu tamamen çözmesi veya dönüştürmesi artık imkânsızdır.” (s.88)

“Nietzsche’nin son aşkı hafifliktir, her şeye biçtiği en yüksek ölçüdür. Hafifleten, şifa bulduran her şey iyidir: Gıdada, zihinde, havada, güneşte, kırlıkta, müzikte. İnsanın ayaklarını yerden kesen, hayatın boğuculuğunu ve karanlığını, gerçeğin çirkinliğini unutturmaya yardım eden neyse, emsalsiz lütuf gibidir.” (s.107)

“Uzun süre bir uçuruma doğru bakarsan, uçurum da senin içine bakar.” Nietzsche (s.119)

4 Ara 2017

Louis-Ferdinand Céline - Gecenin Sonuna Yolculuk

“Bir yolculuktur yaşamımız
Kışın ve gecenin içinde
Kendimize bir geçit ararız
Tümüyle ışıltısız gökyüzünde...” İsviçre Muhafız Alayı Şarkısı

“Yolculuk etmek çok işe yarar, düş gücünü çalıştırır. Gerisi yalnızca düş kırıklığı ve yorgunluktan ibarettir. Bizim yolculuğumuz ise tümüyle düşseldir. Gücünü buradan alır.
Yaşamdan ölüme doğru gider. İnsanlar, hayvanlar, kentler, nesneler, her şey düşlenmiştir. Bu bir romandır, yalnızca düşsel bir öyküdür. Böyle buyurmuştur Littre, o ki asla yanılmaz.
Kaldı ki herkes aynı şeyi yapabilir. Gözünü yummak yeterlidir.
Yaşamın öbür tarafındadır bu.” (s.21)

“Sonuçta savaş dediğiniz şey, anlamadığınız ne varsa odur.” (s.27)

“Hayatta esas olan hesaplaşabilmektir. Bunu tek başına yapmaktansa, iki kişi yaparsanız daha başarılı olur.” (s.32)

“İnsanda düş gücü yoksa, ölmek fazla dert değildir, ama varsa da, o zaman ölüm fazlasıyla derttir. Benim görüşüm bu. Şimdiye kadar aynı anda hiç bu kadar çok şeyi anlamamıştım.” (s.35)

“Her alanda asıl yenilgi, unutmaktır, özellikle de sizi neyin gebertmiş olduğunu unutmak, insanların ne derece hırt olduklarını asla anlayamadan gebermektir. Bizler, mezarın önüne geldiğimizde, boşuna şaklabanlık yapmaya kalkışmamalıyız, öte yandan unutmamalıyız da, tek sözcüğünü bile değiştirmeden her şeyi anlatmalıyız, insanlarda gördüğümüz ne kadar kokuşmuşluk varsa, hepsini, sonra da yerimizi sıradakine bırakıp, uslu uslu inmeliyiz deliğin içine. Tüm bir yaşamı doldurmaya yetecek bir uğraştır bu.” (s.41)

“İnsanların çoğu ancak son anda ölürler; kimileri ise yirmi yıl öncesinden, hatta daha bile erken başlarlar bu işe. Onlar işte dünyanın düşkünleridir.” (s.53)

“İnsan kendini yolculuklara böyle kaptırmayagörsün, ne zaman dönebiliyorsa o zaman, ne halde dönebiliyorsa da o halde döner...” (s.67)

“Gerçekten de ilginç ne varsa hep gizli kapaklı yaşanıyor. İnsanların gerçek tarihleri hakkında hiçbir şey bilinmiyor.” (s.83)

“-Savaştan hiç söz etmeyelim.
  -Aaa! Siz demek gerçekten de korkağın tekisiniz, Ferdinand. Bir lağım faresi kadar tiksindiricisiniz.
  -Öyle, büsbütün korkağım Lola, savaşı ve içinde ne varsa hepsini reddediyorum. Ben savaş var diye üzülmüyorum. Ben kaderime razı olmuyorum. Ben bu konuda sızlanıp durmuyorum. Onu olduğu gibi reddediyorum, içindeki insanlarla birlikte, onlarla, onunla hiçbir alışverişim olsun istemiyorum. İsterlerse dokuz yüz doksan beş milyon kişi olsunlar ve ben tek başıma kalayım, yine de haksız olan onlar Lola, haklı olan da benim, çünkü ne istediğini bilen bir tek ben varım: ben artık ölmek istemiyorum.” (s.84)

“Tek değerli şey yaşamdır.” (s.85)

“Aşktan vazgeçmek, yaşamdan vazgeçmekten daha zordu.” (s.92)

“Sopa, eninde sonunda onu kullananı yorar.” (s.165)

“İnsanlara güvenmek demek, kendini azıcık öldürtmekle eşdeğerdir.” (s.204)

“İnsanların, ülkelerin ve nesnelerin bittiğini işaret eden şey, kokulardır. Tüm maceralar burundan çekip giderler.” (s.208)

“Yaşamı dans ettirecek kadar müziğimiz kalmamıştır içimizde, işte bu. Tüm gençlik daha şimdiden dünyanın öbür ucunda gerçeğin sessizliğinde ölüvermiştir. Peki dışarıda nereye gidilebilir ki, soruyorum size, içinizde yeterli miktarda çılgınlık kalmamışsa? Gerçek, bitmek bilmeyen bir can çekişmedir. Bu dünyanın gerçeği ölümdür. Seçim yapmak gerek, ya ölmek ya da yalan söylemek. Bense asla kendimi öldüremedim.” (s.228)

“Şöyle bir düşününce, insanların birbirlerine karşı, aynen evler gibi, bu kadar sıkı korunuyor olmaları ne de umut kırıcı.” (s.229)

“Güçlü bir iç yaşam kendi kendine yeterlidir ve yirmi yıllık buzulları bile eritecek güçtedir. Bu böyledir.” (s.230)

“Doğamız gereği, o kadar kofuzdur ki, bizi gerçekten ölmekten alıkoyan tek şey eğlencedir.” (s.232)

“Felsefe yapmak denen şey, korkmanın başka bir çeşidinden ibarettir ve insanı olsa olsa alçakça düzmecelere sürükler.” (s.234)

“Belli imkânlardan yoksun insanların yaşamı, upuzun bir hezeyanın içindeki upuzun bir reddedilmeden ibarettir ve insan yalnızca sahip olabildiği şeyleri çok iyi tanıyabilir, yalnızca onlardan kurtulabilir. Kendi hesabıma, düşlere sarıla sarıla ve onları terk ede ede, vicdanım kevgire dönmüştü, binlerce oyuklar oluşturacak şekilde delik deşik olmuş, mide bulandırıcı şekilde bozulmuştu.” (s.234)

“Umurlarında bile değildi. Önlerine geceyi gündüzü ve yaşamı katmış gidiyordu insanlar. Kendi gürültülerinden hiçbir şey duymuyorlardı. Sallamıyorlardı. Üstelik kent ne kadar büyük ve ne kadar yüksekse o kadar çok pişkinliğe vuruyorlardı. Diyorum size. Denedim. Değimez.” (s.237)

“Kendime yeni bir gençlik kurmak için artık iş işten geçmişti. İnancımı yitirmiştim. İnsan kısa sürede yaşlanıveriyor üstelik de geri dönüşü olmayan biçimde. İnsan bunu, kendi mutsuzluğunu kendine rağmen sevme biçiminden anlıyor. Doğa bizlerden daha güçlüdür işte o kadar. Bizi bir tarza oturtup deniyor ve bir daha da o tarzdan kurtulamıyoruz. Ben bir endişe istikametinde yola çıkmıştım. İnsan tam farkına bile varmadan rolünü ve kaderini usulca ciddiye almaya başlıyor, geriye dönüp baktığımızda da artık bunu değiştirmek için iş işten geçmiş oluyor. Tümüyle endişeli oluvermişsinizdir artık ve bunun ebediyen böyle olması kararlaştırılmıştır.” (s.259)

“Boşuna zaman ve şefkat harcamamalıydım, bilmem hangi olağanüstü güzel, soylu bir şeyler için saklamak istiyordum sanki her şeyi, daha sonrası için.” (s.261)

“Yaşam insanı haddinden çok daha uzun süre hayaletlerle birlikte kalmaya zorluyor.” (s.265)

“En uzağa giden kişi, tek başına yolculuk edendir.” (s.265)

“Her şeyin sınırına gelindiği bir nokta vardır. Bu her zaman ölüm değildir, hatta çoğu kez başka bir şeydir.” (s.298)

“Anıların bile bir yaşı, gençliği var... Onları küflenmeye bırakır bırakmaz, her tarafından bencillik, böbürlenme ve yalan sızan iğrenç hortlaklara dönüşüverirler. Tıpkı elmalar gibi çürürler. Kısacası, gençliğimizden söz ederken bir türlü tadını alamıyorduk. İçimize sinmiyordu.” (s.367)

“Yaşam bundan ibarettir, gecenin içinde son bulan bir ışık parçası.” (s.378)

“Ona sözcükler vermekle yetindim.” (s.389)

“İnsan gençken ve bilmezken her şeyi gönül yarası sanıyor.” (s.402)

“Başkalarından gizlenmeye başladığınızda, bu onlarla birlikte hoşça vakit geçirmekten çekindiğinizin işaretidir. Bu başlı başına bir hastalıktır. Yalnızlıktan bir türlü iyileşmemekte neden öyle inat ettiğinizi bir anlayabilsek.” (s.417)

“Mutsuz olduklarını söyleyen insanlara öyle hemencecik inanmayın. Hele önce bir sorun bakalım hâlâ uyuyabiliyorlar mı?” (s.473)

30 Kas 2017

Nurdan Gürbilek - Vitrinde Yaşamak

“Birçok şeyin gösterildiği için ve göründüğü kadarıyla varolduğu, sergilendiği için ve seyredildiği kadarıyla değer kazandığı bir toplum çıktı ortaya. Epeydir vitrinde yaşıyoruz hepimiz.” (s.29)

“İnsanın tanımadığı insanlara ve nesnelere bakması ya da bakıp da tanımıyor olması, başlangıçta büyük bir huzursuzluk yaratmış olmalı. Simmel bu huzursuzluğu şöyle dile getirir: İşitmeyen ama gören kişi, görmeyen ama işiten kişiden çok daha tedirgindir. Büyük şehir sosyolojisine özgü bir şey var burada. Büyük şehirde insanlar arasındaki ilişkilerin ayırt edici özelliği, gözün kulağa üstünlüğüdür.” (s.31)

“Birden kaldırımlardan taşan kalabalıkta onun da olabileceği aklıma geldi. İçimdeki sıkıntı eridi.” Yusuf Atılgan, Aylak Adam (s.32)

“Yıldızlı gökyüzünün gidilebilecek tüm yolların haritası olduğu, yolların yıldızların ışığıyla aydınlandığı o çağlar ne mutluydu. O çağlarda her şey hem yeni, hem de tanıdıktı. Serüven doluydu ama yabancı değildi insana. Dünya çok büyüktü, ama yine de eviydi insanların.çünkü insanın ruhunda yanan ateş, yıldızların ateşiyle aynı doğaya sahipti; dünya ve benlik, ışık ve ateş bütünüyle ayrı şeylerdi, ancak hiçbir zaman birbirleri için sürekli birer yabancı değildiler.” Lukacs, Roman Kuramı (s.84)

“İşçinin kaderi, tüm toplumun kaderidir.” Lukacs (s.87)

“Lukacs’a göre klasikler sağlıklı, romantikler hastalıklı, dışavurumcular iflah olmaz derecede hastalıklıdır.” (s.89)

“Yeni bir dünyanın umutlarımızdan başka habercisi yok mu?” (s.91)

28 Kas 2017

Hasan Ali Toptaş - Yalnızlıklar

“İnsana en yakın yalnızlıktır insan.” (s.7)

“Ve geldim demenin bir sessizliği varsa, öpüşelim demenin, sen hala gitmiyor musun demenin ya da ölmek istemenin bir sessizliği varsa,
Kelimeleri de vardır sessizliğin
Duruşun kelimeleri vardır;
Bakışın, uzanışın, gülüşün...
Ama yalnızlığın kelimeleri yoktur.
O, bütün kelimelerden oluşmuş bir kelimedir.” (s.9)

“Görmek, inanmanın en geniş kapısıydı.” (s.15)

“O yıllarda,
henüz ormanlarım bile yoktu içimde izimi saklayacak,
Ada bile değildim daha gökyüzünde.
Bir gökyüzü bile değildim.” (s.18)

“Yalnızlık, uçurumları giyinmektir biraz da.” (s.22)

“Yalnızlık, sizin size yokuşunuzdur.” (s.32)

“Zangır zangır bir tren geçerdi ya, damarlarımızdan;
Yalnızlık onun dönmeyeceğini bilmekti.” (s.65)

“Çünkü her şey yalnızlık kadar eskidir,
Yalnızlık kadar uzak;
Ve her şey uzaklığı kadar güzel.” (s.66)

“Yalnızlık gidip gelmektir biraz da, nereye olursa.” (s.72)

“Yalnızlık biraz da dışını düşlemekten korkan maskelerin içiydi.” (s.84)

“Yalnızlık tutkularda gezer çoğu kez;
Körkütüğünden sırılsıklamına,
Zilzurnasından akla yatkınına kadar bütün tutkularda.
Çünkü aklın, her şeyi tutkuya dönüştürmek gibi
Tuhaf bir köyü vardır;
Ve tutkular, insanı tutmaya yarayan en eski kulplardır
-ki, birini göğe çıkarır
Ya da yere batırırken
Çoğunlukla oralardan tutulur.
Bu yüzden,
Önce tutkuları öğrenilir insanın,
Sonra tutkuları unutulur.” (s.95)

23 Kas 2017

Rio, I Love You

Hatırlasan iyi olur, boş bir bardağın havayla dolu olduğunu...

....

Bir mimar olarak şansın tasarlanabileceğine inanıyorum.

....

Kelimeler taştandır.

....

Daha fazla aşk olmadığında hatıraları kalır,
Daha fazla aşk olmadığında geriye dehşet kalır...

Rio, I Love You

21 Kas 2017

Nara Livet

Güçlü biri değilim. Yaşamaya uygun değilim.

....

Yaşamın kendisi ölmüş gibi. Sanki hiçbir şey doğmayacak bir daha.

....

-Benim gibi kadınlar asla evlenmemeli. Kendi ayaklarımızın üzerinde durmayı isteyecek kadar hürüz. Fakat evlendiğimiz kişiyi desteklemeye yetecek kadar hür değiliz. Yalnızlık bizim tek seçeneğimiz.
-Yalnızlığı ne sanıyorsun? Harika bir dinginlik, bozulmaz bir güvenlik mi? Bu bir yanılgı. Gerçek yalnızlık cesaret ister. Ardında sabit bir korku gizlidir.

Nara Livet, 1958